Dnia 23 czerwca 2016 roku na boisku sportowym w Strzelnie odby? si? Wieczór ?wi?toja?ski. G?ównym punktem programu by?o staro kaszubskie plenerowe widowisko obrz?dowe „?cinanie Kani”.

Po czterech latach ponownie „?cinano kani?”. Ten ?wi?toja?ski zwyczaj na Kaszubach Pó?nocnych po wojnie jest praktykowany w?a?ciwie tylko w Strzelnie. Wynika? on z wiary ludu kaszubskiego w z?o, które czyni?o szkody w?ród ludno?ci. Tym z?em by? tajemniczy ptak – kania. Poprzez spe?nienie obrz?du wierzono w popraw? codziennej egzystencji. „?cinanie kani” od najdalszych lat, by?o spo?eczn? trybun? krytyki. Krytykowano tych, którzy ?amali przyj?ty zwyczajowo porz?dek spo?eczny, którzy swoim post?powaniem przynie?li ujm? ?rodowisku, którzy dzia?ali na szkod? bli?nich. W krytyce nie oszcz?dzano nikogo. Pr?gierz opinii publicznej by? nieraz skuteczniejszy od wielu wyroków s?dowych wydanych w trybie administracyjnym.

W Strzelnie pierwsze takie widowisko odby?o si? w roku 1898. Po wojnie, g?ównymi animatorami tego przedstawienia byli: Leon Ellwart i Klemens Mach.

Impreza rozpocz??a si? uroczystym korowodem od remizy na boisko. Tradycyjnie na czele kroczy? kat na koniu. Ogólny ton emocjonalny nadawa?a orkiestra d?ta. M?odzi arty?ci w pi?knych strojach kaszubskich ubarwiali pochód. Zespó? obrz?dowy usadowiony by? tradycyjnie na bryczce i „d?ugim wozie”. Za niezliczonym t?umem, niecodzienny orszak zamyka? wóz stra?acki.

Na boisku, konferansjer imprezy Brunon Ceszke wita? uczestników imprezy, wprowadzaj?c w?tkami ideowo-historycznymi w odpowiedni klimat uroczysto?ci W tym roku na scen? zespó? „?cinania kani” wszed? w nast?puj?cym sk?adzie: panny (po losowaniu ?ony): Danuta Totzke, El?bieta Radtke, Gabriela Gierszewska, Justyna Mudlaff, Aleksandra Mudlaff i Dorota Dettlaff, so?tys: Piotr Lessnau, draszk: Alfred Dettlaff, le?ny: Joachim Marzeion, ?owczy: S?awomir Karcz, rakarz: Tomasz ?aczek, s?dzia: Grzegorz Renusz, kapela i re?yser: Gerard Renusz. Tradycyjnie widowisko rozpocz??o si? od hymnu kaszubskiego. Pierwsza cz??? obrz?du zasygnalizowa?a jedynie ogrom emocji jakie czeka widzów…

Potem szukano kani? „na ??kach lub w stawie w moczarach g?stwiny, tej kani co postrach nam sieje jedyny” – tak ?piewa? zespó? przed wyjazdem w poszukiwaniu ptaka.

Po odnalezieniu kani, przywi?zano j? mocno do s?upa i wtenczas nast?pi?a lawina oskar?e?…

Jak si? okaza?o „kania dr?czy?a” wszystkich na scenie. A w imieniu zebranej ludno?ci wypowiada? si? „so?tys”. Wed?ug tradycji – kani? obwiniono za wszelkie z?o, panosz?ce si? zarówno w skali kraju jak i wsi. W obliczu tak drastycznych przewinie?, s?dzia wyda? wyrok skazuj?cy ptaka na stracenie przez ?ci?cie…

Wyrok wykona? „kat” (Pawe? ?ukaszewicz). Tu? po tym zdarzeniu na aren? wkroczy? „?ydek” (Kacper Marzejon) handluj?cy kotami szaroburymi, dziwi?c si?, sk?d „tyle krwi si? pola?o”…

„So?tys”, dzi?kuj?c wszystkim za przybycie, poprosi? jednocze?nie zebranych, o „donos” gdyby pojawi?a si? inna kania. Wtenczas – jak powiedzia? – zbierzemy si? znowu do kani ?cinania, do przebaczenia sobie i pojednania.

Widowisko „?cinania kani” ubarwiono wyst?pem zespo?u „Strzelinsczè Dzece” oraz orkiestry d?tej ze Strzelna. Po raz ostatni wyst?pi? strzelnie?ski chór m?odzie?owy pod kierunkiem artystycznym Barbary Chludzi?skiej. Ta ostatnia po?egna?a si? z zespo?em w zwi?zku ze zmian? miejsca pracy. Nie zabrak?o: kwiatów, podzi?kowa? i ?ez…

Swój talent zaprezentowa?a tak?e And?elika Czerwionka – m?oda wokalistka ze Strzelna. Klimat artystycznych wyst?pów i konkursów tworzy?a Bo?ena Ceszke.

W ramach sobótkowych potyczek przeprowadzono inscenizacj? na „uk?adaj?c? si? do snu krow?” (kiedy? w wieczór ?wi?toja?ski krowy strojono wiankami). Z okazji Dnia Ojca, rodzinne pary ojciec – dziecko rywalizowa?y mi?dzy sob? w slalomie z pi?k? (dla uczczenia okresu Euro). Rozpalenia ogniska dokona? so?tys wsi Józef Bia?k.

Gwiazd? Wieczoru by? zespó? ukrai?ski Teatr Ta?ca „Kwieciste Gwiazdy”. Przed pó?noc? publiczno?? z zachwytem obejrza?a m.in. ta?ce ludowe Rosji, Ukrainy, Chin i Indii. Nie zabrak?o nawet baletu klasycznego z… XVI wieku. Wyst?py artystów przeplatano ta?cami na ?wie?ym powietrzu przy muzyce zespo?u rodziny Chy?a ze Strzelna.

Na stoiskach mo?na by?o znale?? wydanie prof. Jerzego Tredera „?cinanie Kani”. Impreza toczy?a si? przy pi?knej pogodzie i szerokim zainteresowaniu publiczno?ci.

Brunon Ceszke

?ród?o: oksitpuck.pl